సముద్రంపై ఇండియా పెత్తనం.. హోర్ముజ్ లాగా భారత్ కూడా టోల్ వసూలు చేస్తోందా?

ఇటీవల హోర్ముజ్ జలసంధి (Hormuz Strait) గుండా వెళ్లే నౌకల నుండి ఇరాన్ టోల్ వసూలు చేయాలని చూస్తున్నట్లు వార్తలు రావడంతో ప్రపంచవ్యాప్తంగా చర్చ మొదలైంది. మరి హిందూ మహాసముద్రంలో బలమైన దేశంగా ఉన్న భారత్ కూడా ఇలాంటి టోల్ టాక్స్ వసూలు చేస్తుందా? విదేశీ నౌకలు మన సముద్ర జలాల గుండా వెళ్తున్నప్పుడు భారత్ పన్ను అడిగే హక్కు ఉందా? దీని వెనుక ఉన్న అంతర్జాతీయ చట్టాల గురించి ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.

అంతర్జాతీయ సముద్ర చట్టం ఏం చెబుతోంది?

ఐక్యరాజ్యసమితికి చెందిన సముద్ర చట్టాల ఒప్పందం (UNCLOS) ప్రకారం, అంతర్జాతీయ జలాల్లో లేదా ఇరుకైన సముద్ర మార్గాల్లో ప్రయాణించే విదేశీ నౌకలపై ఏ దేశం కూడా ఇష్టానుసారంగా టోల్ విధించకూడదు. సముద్రంలో ప్రయాణించే నౌకలకు 'నిర్దోష ప్రయాణం' (Innocent Passage) అనే చట్టబద్ధమైన హక్కు ఉంటుంది. అంటే, ఏ దేశానికి పన్ను కట్టకుండానే నౌకలు సురక్షితంగా ప్రయాణించవచ్చు. ఇరాన్ ఇప్పుడు హోర్ముజ్ (Hormuz) లో టోల్ విధించాలని చూడటం అంతర్జాతీయ నిబంధనలను ఉల్లంఘించడమే అని నిపుణులు అంటున్నారు.

భారత్ పన్ను వసూలు చేస్తుందా?

చాలామంది ఓడరేవుల్లో (Ports) వసూలు చేసే ఛార్జీలను టోల్ అని పొరబడుతుంటారు. భారత్ తన బందర్లకు వచ్చే నౌకల నుండి 'పైలట్ ఛార్జీలు' లేదా 'సర్వీస్ ఛార్జీలు' వసూలు చేస్తుంది. ఒక నౌక భారత ఓడరేవులో ఆగితే, అక్కడ అందించే రక్షణ, డాక్ సౌకర్యాల కోసం మాత్రమే ఈ డబ్బు తీసుకుంటారు. ఇది అంతర్జాతీయంగా ఆమోదించబడిన పద్ధతి. అంతేకానీ, కేవలం సముద్రం గుండా వెళ్తున్నందుకు పన్ను వసూలు చేయడం అనేది చట్టవిరుద్ధం. భారత్ ఎప్పుడూ అలాంటి పనులు చేయదు.

మలక్కా జలసంధిలో భారత్ బలం!

వ్యూహాత్మక పరంగా భారత్‌కు అత్యంత కీలకమైన ప్రాంతం మలక్కా జలసంధి. ఇది అండమాన్ నికోబార్ దీవుల సమీపంలో ఉంటుంది. ప్రపంచంలోనే అత్యంత రద్దీగా ఉండే ఈ మార్గం ద్వారానే చైనాకు కావలసిన 80 శాతం చమురు దిగుమతులు జరుగుతాయి. ఇరాన్ లాగా భారత్ ఇక్కడ టోల్ వసూలు చేయకపోయినా, తన నౌకాదళం ద్వారా నిరంతరం నిఘా ఉంచుతుంది. ఏదైనా అంతర్జాతీయ ఉద్రిక్తతలు తలెత్తితే, ఈ మార్గాన్ని తన అదుపులోకి తీసుకునే సామర్థ్యం భారత్‌కు ఉంది. దీనినే 'సముద్ర నిరాకరణ సామర్థ్యం' (Sea Denial Capability) అంటారు.

భారత్ ఎందుకు టోల్ విధించలేదు?

హిందూ మహాసముద్రం చాలా విశాలమైనది. ఇక్కడ ఏదో ఒక దేశానికే సార్వభౌమాధికారం ఉండదు. భౌగోళికంగా కూడా భారత్‌కు హోర్ముజ్ (Hormuz) లాంటి ఇరుకైన, నియంత్రిత మార్గం లేదు. ఇరాన్ వద్ద ఉన్న హోర్ముజ్ జలసంధి చాలా ఇరుకైనది కాబట్టి వారు బ్లాక్ చేసే అవకాశం ఉంటుంది. కానీ భారత్ అంతర్జాతీయ స్వేచ్ఛా వాణిజ్యానికి మద్దతు ఇస్తుంది.

నిఘానే అసలైన ఆయుధం!

చైనా నౌకలపై భారత్ ఎందుకు పన్ను వేయకూడదని కొందరు వాదిస్తుంటారు. కానీ భారత్ బలం టోల్ వసూళ్లలో లేదు, నిఘాలో ఉంది. మలక్కా జలసంధి ప్రవేశద్వారం వద్ద కూర్చుని ప్రతి చిన్న కదలికను భారత్ గమనిస్తుంది. ఈ నిఘా వల్ల వచ్చే దౌత్యపరమైన ఒత్తిడి, ఏ టోల్ టాక్స్ ద్వారా వచ్చే ఆదాయం కంటే చాలా శక్తివంతమైనది. భారత్ ఎప్పుడూ శాంతియుత , బాధ్యతాయుతమైన సముద్ర విధానాన్నే అనుసరిస్తుంది.