Petrol prices: పెట్రోల్, డీజిల్‌పై రూ. 10 పన్ను తగ్గింపు.. అయినా సామాన్యులకు ఊరట లేదు! ఏందుకంటే..

దేశంలో పెరుగుతున్న ఇంధన ధరల మధ్య కేంద్ర ప్రభుత్వం ఒక కీలక నిర్ణయం తీసుకుంది. పెట్రోల్, డీజిల్‌పై ఎక్సైజ్ డ్యూటీని ఏకంగా రూ. 10 తగ్గిస్తూ గురువారం ఉత్తర్వులు జారీ చేసింది. సాధారణంగా పన్ను తగ్గిందంటే బంకుల వద్ద పెట్రోల్ ధరలు (petrol prices) తగ్గుతాయని మనం ఆశిస్తాం. కానీ, ఈసారి పరిస్థితి అందుకు భిన్నంగా ఉంది. పన్ను తగ్గించినా కూడా మీ జేబు నుంచి పెట్రోల్ కోసం పెట్టే ఖర్చు వెంటనే తగ్గేలా కనిపించడం లేదు. దీని వెనుక ఉన్న ఆర్థిక , రాజకీయ సమీకరణాలను ఒక్కసారి పరిశీలిద్దాం.

ధరలు ఎందుకు తగ్గడం లేదు?

ప్రస్తుతం అంతర్జాతీయ మార్కెట్‌లో ముడి చమురు (Crude Oil) ధరలు ఆకాశాన్ని తాకుతున్నాయి. ముఖ్యంగా పశ్చిమాసియాలో ఇరాన్-ఇజ్రాయెల్-అమెరికా మధ్య జరుగుతున్న యుద్ధ వాతావరణం వల్ల ముడి చమురు బ్యారెల్ ధర సుమారు $149 మార్కుకు చేరుకుంది. దీనివల్ల మన దేశంలోని చమురు మార్కెటింగ్ కంపెనీల (OMCs) పై విపరీతమైన భారం పడుతోంది. ప్రభుత్వం తగ్గించిన ఈ రూ. 10 ఎక్సైజ్ డ్యూటీ వల్ల వచ్చే లాభాన్ని ఈ కంపెనీలు తమ నష్టాలను భర్తీ చేసుకోవడానికి వాడుకుంటాయి తప్ప, ఆ ప్రయోజనాన్ని వినియోగదారులకు బదిలీ చేసే స్థితిలో లేవు. అంటే, ఈ నిర్ణయం వల్ల పెట్రోల్ ధరలు (petrol prices) తగ్గవు కానీ, మరింత పెరగకుండా అడ్డుకట్ట పడే అవకాశం ఉంది.

ఎన్నికల సమీకరణాలు, ద్రవ్యోల్బణం

ప్రస్తుతం కొన్ని కీలక రాష్ట్రాల్లో ఎన్నికలు సమీపిస్తున్నాయి. ఇలాంటి సమయంలో పెట్రోల్ ధరలు పెరిగితే అది సామాన్య ప్రజల్లో ఆగ్రహానికి దారితీస్తుంది. పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలు పెరిగితే రవాణా ఖర్చులు పెరిగి నిత్యావసర వస్తువుల ధరలు కూడా ఆకాశాన్ని తాకుతాయి. ఈ ముప్పును ముందే పసిగట్టిన ప్రభుత్వం, ధరలు పెంచకుండా ఉండేందుకు ఎక్సైజ్ డ్యూటీని తగ్గించి కంపెనీలకు వెసులుబాటు కల్పించింది. దీనివల్ల ప్రస్తుతానికి ధరలు స్థిరంగా ఉండే అవకాశం ఉంది తప్ప, తగ్గడం కష్టమే.

బంకుల వద్ద రద్దీ.. కొరత నిజమేనా?

ధరలు పెరగబోతున్నాయనే వార్తలు , యుద్ధ మేఘాల నేపథ్యంలో చాలా రాష్ట్రాల్లో వాహనదారులు పెట్రోల్ బంకుల వద్ద క్యూ కడుతున్నారు. కొన్ని చోట్ల 'పానిక్ బయింగ్' (భయంతో కొనుగోలు చేయడం) కనిపిస్తోంది. అయితే, దేశంలో ఇంధన కొరత ఉందనే వార్తలను కేంద్ర పెట్రోలియం మంత్రిత్వ శాఖ తీవ్రంగా ఖండించింది. భారత్ వద్ద సుమారు 60 రోజులకు సరిపడా ఇంధన నిల్వలు ఉన్నాయని, ఎవరూ ఆందోళన చెందాల్సిన అవసరం లేదని స్పష్టం చేసింది. తప్పుడు ప్రచారాలను నమ్మవద్దని కోరింది.

ప్రైవేట్ కంపెనీల పరిస్థితి ఏమిటి?

ప్రభుత్వ రంగ కంపెనీలు ధరలను స్థిరంగా ఉంచుతున్నప్పటికీ, నయారా (Nayara) వంటి ప్రైవేట్ కంపెనీలు ఇప్పటికే పెట్రోల్‌పై రూ. 5, డీజిల్‌పై రూ. 3 పెంచేశాయి. దీనివల్ల ప్రైవేట్ బంకుల డీలర్లు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. ప్రభుత్వ కంపెనీల రేట్లు తక్కువగా ఉంటే తాము వ్యాపారం ఎలా చేయాలని వారు ప్రశ్నిస్తున్నారు. మొత్తానికి చూస్తే, ప్రభుత్వం పన్నులు తగ్గించి తన వంతు ప్రయత్నం చేసినా, అంతర్జాతీయ పరిస్థితులు అనుకూలించే వరకు పెట్రోల్ ధరలు (petrol prices) విషయంలో సామాన్యులకు పూర్తిస్థాయి ఊరట లభించడం కష్టమనే చెప్పాలి.