అమెరికా-ఇరాన్ మధ్య శాంతి చర్చలు..డబుల్ గేమ్ మొదలు పెట్టిన చైనా.. గగ్గోలుపెడుతున్న ట్రంప్ ..

పశ్చిమాసియాలో శాంతి స్థాపన కోసం జరుగుతున్న దౌత్య ప్రయత్నాలు ప్రస్తుతం ఒక క్లిష్ట దశకు చేరుకున్నాయి. ముఖ్యంగా పాకిస్తాన్ ఆతిథ్యమిస్తున్న ఇస్లామాబాద్ చర్చలపై ప్రపంచ దేశాల దృష్టి నెలకొన్నప్పటికీ.. ఆ దేశంపై ప్రశంసల కంటే విమర్శలే ఎక్కువగా వినిపిస్తున్నాయి. లెబనాన్‌ను ఈ కాల్పుల విరమణ పరిధిలోకి తీసుకురావడంలో విఫలం కావడం పాకిస్తాన్‌కు ఒక పెద్ద లోటుగా మారింది. ఒకవేళ ఈ చర్చలు ఆశించిన ఫలితాన్ని ఇవ్వకపోతే, అంతర్జాతీయ వేదికపై పాకిస్తాన్ పరపతి మరింత దెబ్బతినడం ఖాయంగా కనిపిస్తోంది. అయితే, ఈ మొత్తం వ్యవహారంలో చైనా అనుసరిస్తున్న "ద్వంద్వ వ్యూహం" (Double Game) ఇప్పుడు పెను సంచలనంగా మారింది.

అమెరికా, ఇరాన్‌లను శాంతి చర్చల మేజా వద్దకు తీసుకువచ్చిన ఘనతను చైనా తన ఖాతాలో వేసుకున్నప్పటికీ, తెర వెనుక అది చేస్తున్న రాజకీయాలు ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి. రెండు వారాల తాత్కాలిక యుద్ధ విరమణ సమయంలో ఇరు దేశాల మధ్య చర్చలు జరుగుతుండగా.. అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ మాత్రం ఒప్పందం కుదరకపోతే తీవ్ర పరిణామాలు ఉంటాయని ఇప్పటికే హెచ్చరించారు. ఈ ఉత్కంఠభరిత వాతావరణంలో China రహస్యంగా ఇరాన్‌కు ఆయుధాలను సరఫరా చేస్తోందని అమెరికా గూఢచార సంస్థలు సంచలన నివేదికలను వెల్లడించాయి.

సీఎన్‌ఎన్ కథనం ప్రకారం.. చైనా త్వరలోనే ఇరాన్‌కు అధునాతన ఎయిర్ డిఫెన్స్ సిస్టమ్స్‌ను పంపేందుకు సిద్ధమవుతోంది. ముఖ్యంగా 'మాన్‌పాడ్స్' (MANPADs) అని పిలిచే, భుజంపై మోసుకెళ్లి విమానాలను కూల్చివేసే యాంటీ-ఎయిర్ మిసైల్ వ్యవస్థలను ఇరాన్‌కు అందించేందుకు ఏర్పాట్లు చేస్తోంది. ఈ రవాణా నేరుగా కాకుండా, ఇరు దేశాలకు సన్నిహితంగా ఉండే మూడవ దేశం ద్వారా రహస్యంగా జరగవచ్చని ఇంటెలిజెన్స్ సమాచారం సూచిస్తోంది. ఒకవైపు ప్రపంచానికి శాంతి దూతగా కనిపిస్తూనే, మరోవైపు యుద్ధానికి అవసరమైన సామాగ్రిని సరఫరా చేయడం చైనా అనుసరిస్తున్న డబుల్ గేమ్‌కు నిదర్శనమని భావిస్తోంది.

చైనా ఇలా ఎందుకు చేస్తోందనే విషయంలో విశ్లేషకులు కొన్ని కీలక కారణాలను చెబుతున్నారు. చైనాకు ఇరాన్ నుండి వచ్చే చమురు అత్యంత అవసరం. శాంతి చర్చల ద్వారా చమురు సరఫరాలో ఆటంకాలు లేకుండా చూసుకోవడం ఒక ఎత్తు అయితే, అమెరికా-ఇజ్రాయెల్ వ్యూహాలకు వ్యతిరేకంగా ఇరాన్‌ను బలోపేతం చేయడం ద్వారా తన ఆధిపత్యాన్ని చాటుకోవడం మరో ఎత్తు. దీనిని "యాక్సిస్ ఆఫ్ ఆటోక్రసీ" (Axis of Autocracy) వ్యూహంలో భాగంగా చూడవచ్చు. రష్యా, ఉత్తర కొరియా, ఇరాన్ వంటి దేశాలతో తన బంధాన్ని బలోపేతం చేసుకోవడం ద్వారా అమెరికా యొక్క ప్రపంచ ఆధిపత్యాన్ని సవాల్ చేయడమే చైనా అసలు లక్ష్యం.

అంతేకాకుండా, హోర్ముజ్ జలసంధిపై పట్టు సాధించడం చైనా ఆర్థిక ప్రయోజనాలకు అత్యంత కీలకం. అందుకే బహిరంగంగా శాంతి మంతరాలు పఠిస్తూ, రహస్యంగా సైనిక సహాయం అందిస్తూ రెండు వైపులా లాభపడాలని బీజింగ్ భావిస్తోంది.

అయితే, ఈ ఆరోపణలను వాషింగ్టన్‌లోని చైనా దౌత్య కార్యాలయం తీవ్రంగా ఖండించింది. తాము ఏనాడూ ఏ పక్షానికీ ఆయుధాలు సరఫరా చేయలేదని, అమెరికా ఇంటెలిజెన్స్ నివేదికలు "అసత్యం" అని కొట్టిపారేసింది. ఈ దౌత్యపరమైన వాదోపవాదాల మధ్య, ఇస్లామాబాద్ చర్చలు సఫలమై శాంతి వర్ధిల్లుతుందా లేక చైనా రహస్య వ్యూహాల వల్ల మళ్ళీ యుద్ధ జ్వాలలు ఎగిసిపడతాయా అన్నది వేచి చూడాల్సిందే.