మరో బాంబు పేల్చిన ట్రంప్.. భారీగా పెరగనున్న ఇంధన ధరలు.. భారత్ మీద తీవ్ర ప్రభావం...

అంతర్జాతీయ చమురు విఫణిలో అమెరికా తన పట్టును మరింత బిగిస్తోంది. రష్యా, ఇరాన్ దేశాల నుండి చమురు విక్రయాలకు సంబంధించి గతంలో ఇచ్చిన తాత్కాలిక మినహాయింపులను పొడిగించే ప్రసక్తే లేదని అమెరికా ట్రెజరీ సెక్రటరీ స్కాట్ బెస్సెంట్ స్పష్టం చేశారు. వాషింగ్టన్ అనుసరిస్తున్న "గరిష్ట ఒత్తిడి" వ్యూహంలో భాగంగానే ఈ నిర్ణయం వెలువడింది.

రష్యా చమురుపై ఇప్పటికే ఉన్న సాధారణ లైసెన్స్‌ను పునరుద్ధరించబోమని, గతంలో ఇచ్చిన ఉపశమనం కేవలం మార్చి 11వ తేదీ కంటే ముందే సముద్రంలో ఉన్న చమురుకు మాత్రమే వర్తిస్తుందని ఆయన వివరించారు. ఈ నిర్ణయం ద్వారా రష్యా, ఇరాన్ దేశాల ఆర్థిక మూలాలను దెబ్బతీయడమే అమెరికా ప్రధాన లక్ష్యంగా కనిపిస్తోంది.

మధ్యప్రాచ్యంలో నెలకొన్న ఉద్రిక్తతలు, ముఖ్యంగా హార్ముజ్ జలసంధి గుండా Oil రవాణాకు ఏర్పడిన అంతరాయాల నేపథ్యంలో ప్రపంచ ఇంధన ధరలను నియంత్రించడానికి అమెరికా గతంలో ఈ తాత్కాలిక మినహాయింపులను ప్రకటించింది. హార్ముజ్ జలసంధి మూసివేత భయాల వల్ల అనేక నౌకలు సముద్రంలో చిక్కుకుపోవడంతో, సరఫరా గొలుసు దెబ్బతినకుండా ఉండేందుకు ఈ స్వల్పకాలిక వెసులుబాటు కల్పించారు.

దీనివల్ల భారతదేశం వంటి దేశాలు రష్యా నుండి చమురు కొనుగోళ్లు కొనసాగించడానికి అవకాశం లభించింది. అయితే, ఈ మినహాయింపులు కేవలం నిర్దిష్ట గడువుకు ముందే నౌకల్లో నింపిన చమురుకు మాత్రమే పరిమితం చేయబడ్డాయి. మార్చి 12వ తేదీ లోపు లోడ్ చేసిన రష్యా చమురు డెలివరీకి ఇచ్చిన 30 రోజుల గడువు ఏప్రిల్ 11తో ముగియగా.. ఇరాన్ చమురుకు సంబంధించిన మినహాయింపు ఏప్రిల్ 19తో ముగియనుంది.

ఈ తాత్కాలిక వెసులుబాటును భారతదేశం సమర్థవంతంగా ఉపయోగించుకుంది. గత కొద్దికాలంగా రష్యా నుండి పెద్ద ఎత్తున చమురు సేకరిస్తున్న భారత రిఫైనరీలు, ఈ మినహాయింపు కాలంలో సుమారు 3 కోట్ల బ్యారెళ్ల రష్యా చమురు కోసం ఆర్డర్లు ఇచ్చాయి. విశేషమేమిటంటే, దాదాపు ఏడేళ్ల విరామం తర్వాత భారతదేశం ఇరాన్ నుండి కూడా సుమారు 4 మిలియన్ బ్యారెళ్ల ముడి చమురును దిగుమతి చేసుకుంది.

ఇరాన్ చమురుతో నిండిన 'జయ' అనే భారీ నౌక ప్రస్తుతం పారాదీప్ ఓడరేవులో సరుకును దించుతుండగా, 'ఫెలిసిటీ' అనే మరో ట్యాంకర్ పశ్చిమ తీరంలోని సిక్కా వద్ద నిలిచి ఉంది. అమెరికా ఆంక్షల పరిధిలో ఉన్న ఈ రెండు నౌకలు త్వరలోనే భారత తీరాన్ని విడిచి వెళ్లనున్నాయి. అయితే, 'డెర్యా' అనే మరో నౌక గడువు ముగియడంతో సముద్రంలోనే నిలిచిపోయింది, దీని భవిష్యత్తు ఇప్పుడు ప్రశ్నార్థకంగా మారింది.

అమెరికా తీసుకున్న ఈ మినహాయింపుల నిర్ణయం స్వదేశంలో రాజకీయ దుమారాన్ని కూడా రేపింది. ట్రంప్ ప్రభుత్వం రష్యాకు పరోక్షంగా ఆర్థిక లబ్ధి చేకూరుస్తోందని డెమోక్రాట్లు తీవ్ర విమర్శలు గుప్పించారు. సెనేటర్ రిచర్డ్ బ్లూమెంతల్ వంటి వారు, ఈ మినహాయింపుల వల్ల రష్యాకు రోజుకు 150 బిలియన్ డాలర్ల అదనపు ఆదాయం సమకూరుతోందని, అది ఉక్రెయిన్ యుద్ధానికి ఇంధనంగా మారుతోందని ఆరోపించారు. కాంగ్రెస్‌కు ముందస్తు సమాచారం ఇవ్వకుండానే ఆంక్షలను సడలించడం నిబంధనల ఉల్లంఘన అని సెనేట్ మైనారిటీ నేత చక్ షుమర్ మండిపడ్డారు. రష్యా తన బడ్జెట్ కోతలను రద్దు చేసుకోవడం చూస్తుంటే.. అమెరికా ఇచ్చిన సడలింపుల వల్ల ఆ దేశం నేరుగా లాభపడుతోందని వారు వాదించారు.

ఏదేమైనా అమెరికా ట్రెజరీ డిపార్ట్‌మెంట్ తాజా నిర్ణయంతో ప్రపంచ చమురు మార్కెట్‌లో మళ్లీ అనిశ్చితి నెలకొనే అవకాశం ఉంది. రష్యా, ఇరాన్‌లపై ఆంక్షలను మరింత కఠినతరం చేయడం వల్ల ముడి చమురు ధరలు పెరిగే ప్రమాదం ఉందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. ఇంధన అవసరాల కోసం దిగుమతులపైనే ఎక్కువగా ఆధారపడే భారతదేశం వంటి దేశాలకు ఇది సవాలుగా మారవచ్చు. అయినప్పటికీ, వాషింగ్టన్ తన దౌత్య, ఆర్థిక ఒత్తిడిని కొనసాగించడానికే మొగ్గు చూపుతోంది. మినహాయింపులు ముగియడంతో, ఇకపై చమురు రవాణా, చెల్లింపుల విషయంలో భారతీయ రిఫైనరీలు మరిన్ని కఠినమైన సవాళ్లను ఎదుర్కోవాల్సి ఉంటుంది. అమెరికా వైఖరిలో వచ్చిన ఈ మార్పు ప్రపంచ రాజకీయాల్లోనూ, ఇంధన భద్రతలోనూ కీలక పరిణామాలకు దారితీయనుంది.