బంగారం, వెండి ETFs కోసం కీలక మార్పులు..కొత్త ధర బ్యాండ్ విధానాన్ని ప్రకటించిన SEBI

భారత స్టాక్ మార్కెట్ నియంత్రణ సంస్థ Securities and Exchange Board of India (SEBI) ఇటీవల బంగారం (Gold), వెండి (Silver) ETFs పై కొత్త ధర బ్యాండ్ విధానాన్ని ప్రవేశపెట్టాలని ప్రతిపాదించింది. ఈ నిర్ణయం SEBI రూపొందించిన సలహా పత్రంలో వివరించారు. దీని ప్రధాన ఉద్దేశ్యం ఏంటంటే.. బంగారం, వెండి ధరలలో గత కొన్ని వారాలుగా కనిపిస్తున్న తీవ్రమైన వోలాటిలిటీ (volatility)ను తగ్గించడంగా చెప్పవచ్చు. అలాగే ETFs ట్రేడింగ్ ధరలు వాటి Underlying Net Asset Value (NAV)కు దగ్గరగా ఉండేలా చూడడం లక్ష్యంగా ఉంది.

SEBI ప్రతిపాదన ప్రకారం.. ప్రస్తుతం బంగారం, వెండి ETFs కోసం వర్తిస్తున్న ±20 శాతం స్థిరమైన ధర శ్రేణి.. మరింత మార్పులకు సరిపడకపోవడం కారణంగా, మార్కెట్ పరిస్థితులను సమర్థవంతంగా ప్రతిబింబించలేకపోతున్నాయి. అందువల్ల SEBI కొత్త ప్రతిపాదనలో ప్రాథమిక ±6 శాతం బ్యాండ్, తరువాత 15 నిమిషాల cooling-off సమయం తర్వాత ±3 శాతం సౌకర్యంను ఇచ్చే విధంగా స్కీంను రూపొందించగా.. రోజుకు గరిష్టంగా ±20 శాతం లోపల ధర మార్పు అనుమతించబడుతుంది. అంతర్జాతీయ మార్కెట్ పరిస్థితులు తీవ్రమైతే, బ్యాండ్‌ను 3 శాతం వారీగా సవరించడానికి అవకాశముందని కూడా సూచించింది.

ఈ ప్రతిపాదన సలహా పత్రం (consultation paper) రూపంలో జారీ చేయబడింది. ఇందులో ETFs పై మొదటిసారి ప్రత్యేక ధర నియంత్రణ(candidate bands), డి-వోలాటిలిటీ సమయంలో ట్రేడింగ్ నియమాలు, cooling-off provisions, అలాగే డెబ్ట్, ఇటుకల సూచికల (debt & equity indices) ETFs కోసం ±20 శాతం ధర బ్యాండ్లు వంటివి సూచించబడ్డాయి.

ప్రతిపాదనలో మరో కీలక అంశం ఏమిటంటే.. ETFs ప్రాథమిక ధర (base price determination) మరింత సమర్థవంతంగా చేయాలని సూచించింది. ప్రస్తుతం స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్‌లు T‑2 NAV ఆధారంగా బేస్ ధర నిర్ణయిస్తుండగా.. SEBI ఈ విధానం Underlying volatilityను సరైన రీతిలో ప్రతిబింబించలేదని భావిస్తోంది. అందువల్ల T‑1 NAV లేదా గత ట్రేడింగ్ చివరి 30 నిమిషాల iNAV ను కూడా పరిగణనలోకి తీసుకోవాలని ప్రతిపాదించింది.

తద్వారా, బంగారం, వెండి ETFs మార్కెట్లో ట్రేడింగ్ ప్రారంభానికి ముందు ప్రీ-ఓపెన్ సెషన్ ఏర్పాటు చేయాలా అన్న అంశంపై కూడా పబ్లిక్ కామెంట్స్ కోరడం జరిగింది. ఎందుకంటే, అంతర్జాతీయంగా 24 గంటలు మారుతున్న ధరలను భారత మార్కెట్‌లో పరిమిత ట్రేడింగ్ సమయం లో సరైనంగా ప్రతిబింబించడానికి ఇది ముఖ్యమని SEBI భావిస్తోంది.ఈ ప్రతిపాదనపై పబ్లిక్ నుండి అభిప్రాయాలు మార్చి 6, 2026 వరకు కోరడం జరిగింది.

ఈ మార్పులు అమలులోకి వస్తే, బంగారం, వెండి ETFs ధరలు వాటి underlying విలువలకు దగ్గరగా ట్రేడ్ అవుతాయి. దీని వల్ల పెట్టుబడిదారులకు పారదర్శకత, రక్షణ, మార్కెట్ సమర్థత పెరుగుతుందని నిపుణులు అంచనా వేస్తున్నారు.

ఏదేమైనా ఈ కొత్త ధర బ్యాండ్ వ్యవస్థ SEBI యొక్క ETFs మార్కెట్ నియంత్రణలో ప్రగతిశీలమైన మెట్టుగా భావించబడుతుంది. ఇది volatilityని తగ్గిస్తూ, పెట్టుబడిదారులపై ఉన్న అసమానతలు (disparity) తగ్గించడంలో, మార్కెట్ స్థిరత్వం ఏర్పడడంలో కీలకంగా ఉంటుంది. ఈ విధానంతో భారత ETFs మార్కెట్‌లో ట్రేడింగ్ మరింత సమర్థవంతం, పారదర్శకంగా, భద్రంగా మారుతుందని SEBI ఆశిస్తోంది.