ఉద్యోగులకు సూపర్ న్యూస్..ఏడాది దాటితే గ్రాట్యుటీ..కొత్త లేబర్ కోడ్ అమల్లోకి..

భారతదేశంలో శ్రామిక రంగాన్ని పూర్తిగా మారుస్తూ, నూతన కార్మిక కోడ్‌లు...(వేతన కోడ్, పారిశ్రామిక సంబంధాల కోడ్, సామాజిక భద్రత కోడ్, వృత్తి భద్రత-ఆరోగ్యం-పని పరిస్థితుల కోడ్) నవంబర్ 21 నుంచి అమల్లోకి వచ్చాయి. ఇవి ఇప్పటి వరకు విడివిడిగా అమలులో ఉన్న 29 కార్మిక చట్టాల స్థానంలోకి వచ్చి ఆధునిక, పారదర్శక శ్రామిక చట్రాన్ని రూపొందిస్తున్నాయి. ఈ సంస్కరణల ముఖ్య ఉద్దేశ్యం, యజమానులకు అనుసరణను సులభతరం చేయడం, కార్మికులకు సామాజిక భద్రతను విస్తరించడం, మారుతున్న పరిశ్రమల అవసరాలకు తగినట్లుగా ఉపాధి చట్టాలను ఆధునీకరించడం అని చెప్పవచ్చు.

కొత్త చట్టాల్లో అత్యంత ప్రాముఖ్యత పొందిన మార్పుల్లో గ్రాట్యుటీ అర్హత ఒకటి. గతంలో శాశ్వత ఉద్యోగులు ఐదు సంవత్సరాల నిరంతర సేవ పూర్తిచేసిన తరువాతే గ్రాట్యుటీకి అర్హులు అయ్యేవారు. అయితే కొత్త కోడ్‌లు ఈ అర్హతను విస్తరించాయి. స్థిర-కాలిక ఉద్యోగులు (Fixed Term Employees) కేవలం ఒక సంవత్సరం పని చేసిన తరువాతే గ్రాట్యుటీ పొందగలరు. కొన్ని కాంట్రాక్టు కార్మికులకు కూడా ఇదే అవకాశం లభిస్తుంది.

శాశ్వత ఉద్యోగుల విషయంలో ఐదు సంవత్సరాల నియమం కొనసాగుతుందని స్పష్టం చేసినప్పటికీ, ఇప్పుడు ఎక్కువ మంది కార్మికులు తమ ఉద్యోగం ముగిసే సమయానికి నిష్క్రమణ ప్రయోజనాలను పొందే ప్రయోజనం ఏర్పడింది. గ్రాట్యుటీ గణన విధానం మాత్రం మార్చబడలేదు. చివరగా తీసుకున్న జీతం ఆధారంగా, ప్రతి పూర్తయిన సంవత్సరానికి 15 రోజుల వేతనం విధానమే కొనసాగుతుంది.

ప్రావిడెంట్ ఫండ్ రంగంలో కూడా విప్లవాత్మక మార్పులు చోటుచేసుకున్నాయి. PF కవరేజ్ ఇప్పుడు కేవలం శాశ్వత ఉద్యోగులకు మాత్రమే కాదు, గిగ్ వర్కర్లు, ప్లాట్‌ఫామ్ వర్కర్లు, స్థిర-కాలిక ఉద్యోగులు వంటి విస్తృత శ్రేణి వర్గాలకు వర్తిస్తుంది. PF పోర్టబిలిటీని పెంచే దిశగా ఆధార్ ఆధారిత యూనివర్సల్ అకౌంట్ నంబర్ (UAN) కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది. ఇది ఉద్యోగి ఎక్కడికి మారినా, ఏ రాష్ట్రంలో పనిచేసినా, ఏ సంస్థలో చేరినా అతని PF ఖాతా యథాతథంగా కొనసాగుతుంది. గిగ్, ప్లాట్‌ఫామ్ వర్కర్ల కోసం అగ్రిగేటర్లు వార్షిక టర్నోవర్‌లోని నిర్దిష్ట శాతం సామాజిక భద్రతా నిధికి చెల్లించాల్సి ఉంటుంది, దీని వలన ఇప్పటి వరకు అధికారిక ప్రయోజనాల నుండి దూరంగా ఉన్న లక్షలాది మంది కార్మికులు వ్యవస్థలోకి చేరతారు.

ఈ కార్మిక కోడ్‌లు IT/ITeS, తయారీ, టెక్స్‌టైల్స్, లాజిస్టిక్స్, MSMEs, ప్రమాదకర పరిశ్రమలు వంటి అనేక రంగాలపై ప్రత్యక్ష ప్రభావాన్ని చూపుతాయి. కొత్త చట్టాల ప్రకారం ఉపాధి ఒప్పందాలు, వేతన నిర్మాణాలు, పని సమయాలు, మహిళల నైట్‌షిఫ్ట్ అనుమతులు, భద్రతా ప్రమాణాలు వంటి అనేక అంశాలు యజమానులు పునర్వ్యవస్థీకరించాల్సి ఉంటుంది. ప్రత్యేకించి వేతన నిర్మాణాల విషయంలో ఎక్కువ ఏకరూపత రావడంతో ఉద్యోగులు కూడా సమానమైన ప్రయోజనాలు పొందే అవకాశాలు పెరుగుతాయి.

EY, డెలాయిట్ వంటి కన్సల్టింగ్ సంస్థల నిపుణులు ఈ సంస్కరణలను భారతీయ శ్రామిక చరిత్రలో ఒక ప్రధాన మలుపుగా అభివర్ణిస్తున్నారు. వారి అభిప్రాయం ప్రకారం, శ్రామిక చట్టాల పునర్వ్యవస్థీకరణ వలన ఉపాధి నమూనాలు ఆధునికీకరించబడతాయి, HR విధానాలు క్లియర్ అవుతాయి. కార్మికులకు మరింత రక్షణతో పాటు మరిన్ని ప్రయోజనాలు లభిస్తాయి. గిగ్, ప్లాట్‌ఫామ్ వర్కర్లకు ఇది తొలి సారి అధికారిక గుర్తింపు లభించే విధానమని వారు విశ్లేషించారు.క్లుప్తంగా చెప్పాలంటే 2025లో పూర్తిగా అమల్లోకి వస్తున్న ఈ కొత్త కార్మిక చట్టాలు భారతదేశ శ్రామిక దృశ్యాన్ని గణనీయంగా మార్చనున్నాయి.