కొత్త GST రేట్ల తర్వాత మద్యం ధరలు పెరిగాయా లేదా తగ్గాయా?

కొత్త GST రిఫార్మ్స్ వచ్చిన తర్వాత, మద్యం ప్రియులు ఒక్కసారిగా షాక్‌ లోకి వెళ్ళారు. చాలామంది "ఇక మద్యం మరింత ఖరీదైపోతుందేమో?" అని ఆలోచిస్తున్నారు. నిజానికి, కొత్త GST 2.0‌లో సిగరెట్లు, పాన్ మసాలా లాంటి సిన్ గూడ్స్ ధరలు పెరుగుతున్నా, మద్యం మాత్రం GST పరిధిలోకి రాలేదు. అంటే, రాష్ట్రాలు పన్ను విధించే అధికారమే కొనసాగుతుంది. ఈ ఆర్టికల్‌లో మనం కొత్త GST రేట్లు మద్యం ధరలకు, రాష్ట్రాలకి ఎలాంటి ప్రభావం ఉంటుందో చూద్దాం.

ఎందుకంటే మద్యం రాష్ట్రాల ప్రధాన ఆదాయ మూలం. రాష్ట్రాలకి మద్యం మీద లభించే ఎక్సైజ్ డ్యూటీలు పెద్ద ఆదాయమే. కొన్ని రాష్ట్రాలలో ఇది వారి సొంత పన్నుల ఆదాయంలో 15-25% వరకు ఉండటం వల్ల, సంక్షేమ, అభివృద్ధి ఖర్చుల కోసం రాష్ట్రం ఖర్చులు చేయడానికి అందుబాటులో ఉన్న అదనపు సొమ్ము ఇస్తుంది. GSTలోకి మద్యం తీసుకెళ్లితే, రాష్ట్రాలు ఈ లాభాన్ని కోల్పోతాయి. 2017 నుండి GST అమలులో ఉన్నప్పటికీ, మద్యం పన్ను మాత్రం ఎప్పుడూ GSTలోకి రాలేదు, ఇది రాష్ట్రాల రాజకీయ ప్రతిఘటనలు కారణం.

మద్యం మీద పన్ను ఎందుకు రాష్ట్రాలకి మాత్రమే?
పొగాకు, సిగరెట్లు, ఘుట్కా వంటి ఉత్పత్తులు GST పరిధిలోకి రాగా, మద్యం మాత్రం వేరు. రాష్ట్రాలు ఎక్సైజ్ డ్యూటీ, VAT, అదనపు సెస్/సర్చార్జ్‌ల ద్వారా మద్యం ధరలను నిర్ణయించగలవు. దీని వల్ల మద్యం భారత్ లో GST కింద సాధారణ పన్ను విధానం నుంచి మినహాయింపుగా ఉంటుంది.

మద్యం పన్ను రాష్ట్రాలకు స్థిరమైన ఆదాయాన్ని ఇస్తుంది. ఇది రాష్ట్రాల బడ్జెట్‌లో లార్జ్ స్కేల్ ప్రాజెక్టులు, పబ్లిక్ వర్క్స్, ఆరోగ్య, విద్యా, మరియు సొషల్ వెల్ఫేర్ కార్యక్రమాలకు ఫైనాన్షియల్ బ్యాక్ అప్ ఇస్తుంది. GSTలోకి మద్యం తీసుకెళ్లడం అంటే రాష్ట్రాలు ఈ స్థిరమైన ఆదాయాన్ని కోల్పోతాయి, ఇది రాష్ట్రాల ఫైనాన్షియల్ ప్లానింగ్‌ను ప్రభావితం చేయవచ్చు.

మద్యం GSTలో లేకపోయినా, దానికి సంబంధించిన కొన్ని కార్యకలాపాలు GSTకు లోబడతాయి. ఉదాహరణకు, బాట్లింగ్, ప్యాకేజింగ్, రవాణా, లాజిస్టిక్స్, పరికరాల కొనుగోలు, నిర్వహణ, మార్కెటింగ్ వంటి పనులు GST కింద వస్తాయి. అంటే, రాష్ట్రాల పన్ను + GSTవిలువ గొలుసు అనే ద్వంద్వ పన్నుల వ్యవస్థ కొనసాగుతుంది.

ఆస్ట్రేలియా, న్యూజీలాండ్ లాంటి దేశాలు మద్యం కోసం ఒకే GST structure వాడతాయి. కానీ మరికొన్ని దేశాలు ఎక్సైజ్ పన్నులు కింద వేరు విభాగంగా పన్ను విధిస్తాయి. భారతంలో రాష్ట్రాలు తమ ఆదాయాన్ని కాపాడడం, సామాజిక ప్రజల మద్య వినియోగాన్ని నియంత్రించడం కోసం, మద్యం GST కిందకి రాలేదు.

GST 2.0 అమలు తరువాత సిగరెట్లు, సోడా, ప్రాసెస్డ్ ఫుడ్స్ ధరలు పెరుగుతాయి. కానీ సాధారణ వినియోగానికి ప్యాకేజ్డ్ మద్యం GSTలోకి రాకపోవడం వల్ల, రాష్ట్రాలకి ఎక్సైజ్ సుంకాలు కొనసాగుతాయి. పరిశ్రమల కోసం వాడే మద్యం మాత్రమే కొత్త GST పరిధిలోకి వస్తుంది.

సాధారణ వినియోగదారుల కోసం, మద్యం ధరలు కొత్త GST రేట్ల వల్ల వెంటనే పెరగవు. అయితే, రాష్ట్రాలు విధించే ఎక్సైజ్, VAT లేదా ల్యూయర్ చార్జీలు ధరలపై కొంత ప్రభావం చూపవచ్చు. GST 2.0 ప్రధానంగా "సిన్ గూడ్స్" మరియు లగ్జరీ ఐటమ్స్‌పై ఫోకస్ చేస్తుంది, మద్యం మాత్రం ప్రత్యేకంగా ఉంది.