ఒక్క గ్రాము యురేనియం కూడా ఇవ్వం.. అమెరికాకు ఇరాన్ స్ట్రాంగ్ వార్నింగ్.. శాంతి చర్చలకు మళ్లీ బ్రేక్?

Iran-US War: సుసంపన్నం చేసిన అణు పదార్థాన్ని (యురేనియం) ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ విదేశాలకు తరలించే ప్రసక్తే లేదని ఇరాన్ స్పష్టం చేసింది. ఇరాన్ సుప్రీం నేషనల్ సెక్యూరిటీ కౌన్సిల్ సెక్రటరీ మొహ్సెన్ రెజాయీ ఈ విషయాన్ని కరాఖండిగా తేల్చిచెప్పారు.

టెహ్రాన్‌లో పాకిస్తాన్ సైన్యాధిపతి అసిమ్ మునీర్‌తో సమావేశమైన అనంతరం సోషల్ మీడియా వేదికగా ఆయన స్పందిస్తూ.. ఒక్క గ్రాము సుసంపన్నం చేసిన యురేనియం కూడా ఇరాన్ భూభాగం దాటి బయటకు వెళ్లదని తెగేసి చెప్పారు. పాకిస్తాన్ అధినేతతో జరిగిన ఈ భేటీలో, ఈ అణు నిల్వను దేశీయ శాంతియుత అవసరాల కోసం ఉద్దేశించిన అత్యంత కీలకమైన జాతీయ ఆస్తిగా రెజాయీ అభివర్ణించినట్లు 'ఇరాన్ ఇంటర్నేషనల్', 'ఏఎఫ్‌పీ' వార్తా సంస్థలు వెల్లడించాయి.

అంతర్జాతీయ చర్చలను ముందుకు తీసుకెళ్లాలంటే ముందుగా ఇరాన్ విధించిన షరతులన్నింటినీ పాటిస్తూ అమెరికా.. పశ్చిమ దేశాలు తమ ఒత్తిడిని, బెదిరింపులను, అన్యాయమైన ఆంక్షలను పూర్తిగా ఎత్తివేయాలని రెజాయీ డిమాండ్ చేశారు. వాషింగ్టన్ తన విశ్వాసాన్ని నిరూపించుకునే దిశగా అడుగులు వేసే వరకు ఎలాంటి చర్చలు జరిగే ప్రసక్తే లేదని ఆయన ఎక్స్‌లో స్పష్టం చేశారు.

పశ్చిమ ఆసియాలో భీకర యుద్ధ వాతావరణం నెలకొన్న తరుణంలో.. ఇరాన్ తన యురేనియం శుద్ధి (Enrichment) సామర్థ్యాలను గణనీయంగా తగ్గించుకోవాలని అమెరికా తీవ్రంగా డిమాండ్ చేస్తోంది. అయితే టెహ్రాన్ మాత్రం అమెరికా విధిస్తున్న దిగ్బంధనాలు, ఆంక్షల నుంచి పూర్తి ఉపశమనం పొందడంతో పాటు, వ్యూహాత్మక హోర్ముజ్ జలసంధి గుండా సముద్ర వాణిజ్య రవాణాను పునరుద్ధరించుకోవడానికే ప్రథమ ప్రాధాన్యత ఇస్తోంది. తాము ఏ రకమైన అణ్వాయుధాన్ని తయారు చేసే ఉద్దేశం లేదని, కేవలం దేశీయ ప్రయోజనాల కోసమే యురేనియంను శుద్ధి చేస్తున్నామని ఇరాన్ మొదటి నుంచి వాదిస్తూ వస్తోంది.

Also Read

హార్ముజ్ జలసంధిలో నౌకలపై దాడులు.. మళ్లీ పేలిన ముడిచమురు ధరల బాంబు..

యుద్ధాన్ని ముగించేందుకు ఏ ఒప్పందం కుదిరినా.. టెహ్రాన్ తన సుసంపన్న సామర్థ్యాన్ని తగ్గించుకోవాలన్న అమెరికా డిమాండ్లను ఇరాన్ అధికారులు పూర్తిగా తిరస్కరించారు. యురేనియంను తమకు నచ్చిన స్థాయిలో సుసంపన్నం చేసుకునే హక్కును ఎప్పటికీ వదులుకోబోమని.. ఇదే ఇరాన్ తరఫున అంతిమ "రెడ్ లైన్" అని స్పష్టం చేశారు. మరోవైపు అణ్వాయుధం తయారు చేయాలనే ఉద్దేశం లేనప్పుడు టెహ్రాన్‌కు ఏకంగా 60 శాతం మేర సుసంపన్నం చేసిన యురేనియం ఎందుకు అవసరమని అమెరికా ఉపాధ్యక్షుడు జేడీ వాన్స్ బహిరంగంగానే ప్రశ్నించారు. కేవలం మౌఖిక హామీల కంటే వాషింగ్టన్ కచ్చితమైన చర్యలనే కోరుకుంటోందని ఆయన తేల్చిచెప్పారు.

అంతర్జాతీయ అణుశక్తి సంస్థ (IAEA) తాజా అంచనాల ప్రకారం.. ఇరాన్ వద్ద ప్రస్తుతం 400 కిలోగ్రాములకు పైగా అత్యంత శక్తివంతంగా సుసంపన్నం చేయబడిన యురేనియం నిల్వ ఉంది. దీనిని మరింత శుద్ధి చేస్తే అనేక అణ్వాయుధాలను తయారు చేయడానికి సరిపోతుందని నిపుణులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. ఈ కీలక నిల్వ అంతా ప్రధానంగా ఇస్ఫహాన్, ఫోర్డో, నతాంజ్‌లలోని భూగర్భ, సురక్షిత ప్రాంతాలలో నిల్వ చేయబడి ఉంది.

ఐఏఈఏ డైరెక్టర్ జనరల్ రాఫెల్ గ్రోస్సీ నివేదిక ప్రకారం.. ఇరాన్ వద్ద ఉన్న ఈ నిల్వలో 20 శాతం వరకు యు-235 కలిగిన 184.1 కిలోల UF6, 60 శాతం వరకు యు-235 కలిగిన 440.9 కిలోల UF6 నిల్వలు ఉన్నాయి. అయితే 2003 చివరి నాటికే తమ అణ్వాయుధ కార్యక్రమాన్ని నిలిపివేశామని ఇరాన్ చెబుతుండగా.. 2018లో అమెరికా ఏకపక్షంగా 'జేసీపీఓఏ' (JCPOA) అణు ఒప్పందం నుంచి వైదొలిగిన తర్వాత ఇరాన్ మళ్లీ తన యురేనియం శుద్ధి ప్రక్రియను దూకుడుగా పెంచింది. 2025 జూన్‌లో ఇజ్రాయెల్, అమెరికా సంయుక్తంగా ఇరాన్ అణు స్థావరాలపై వైమానిక దాడులు జరిపినప్పటికీ, ఆ కార్యక్రమం పూర్తిగా మరుగున పడలేదని.. పైగా అక్టోబర్ 2025 నాటికి 2015 నాటి చారిత్రాత్మక JCPOA ఒప్పందాన్ని ఇరాన్ అధికారికంగా ముగిస్తున్నట్లు ప్రకటించిందని విశ్లేషకులు గుర్తుచేస్తున్నారు.

ప్రస్తుతం IAEA ఇన్‌స్పెక్టర్లను దేశంలోకి అనుమతించడానికి, తనిఖీలు చేయడానికి టెహ్రాన్ నిరాకరిస్తుండటంతో.. పశ్చిమ ఆసియాలో అణు సంక్షోభం తారస్థాయికి చేరింది. ముడి యురేనియం ధాతువులో అత్యంత అరుదుగా లభించే యు-235 ఐసోటోప్‌ను సూపర్‌సోనిక్ వేగంతో తిరిగే సెంట్రిఫ్యూజ్‌ల ద్వారా అత్యున్నత స్థాయికి సుసంపన్నం చేసే సాంకేతికత ఇరాన్ వద్ద బలంగా ఉండటం గ్లోబల్ దేశాలను కలవరపెడుతోంది. శాంతియుత రియాక్టర్ల ఇంధనం కోసమే తాము ఈ కసరత్తు చేస్తున్నామని టెహ్రాన్ చెబుతున్నప్పటికీ.. అమెరికా-ఇరాన్ మధ్య నెలకొన్న ఈ అణు ప్రతిష్టంభన అంతర్జాతీయ రాజకీయాలను కుదిపేస్తోంది.