కేబినెట్ కీలక నిర్ణయం.. రైలు, మెట్రో, రోడ్లు, టన్నెల్స్‌కు రూ. 1.6 లక్షల కోట్లు

దేశంలో మౌలిక సదుపాయాల రంగంలో మరో కీలకమైన ముందడుగు పడింది. ఇందులో భాగంగా ఫిబ్రవరి 15న కేంద్ర మంత్రివర్గం కీలక సమావేశంలో దేశవ్యాప్తంగా మౌలిక వసతుల అభివృద్ధి, పట్టణ పునరుజ్జీవనం, స్టార్టప్‌ల ప్రోత్సాహానికి సంబంధించిన అనేక ప్రాజెక్టులకు ఆమోదం తెలిపింది. ఈ రంగాల్లో మొత్తం దాదాపు రూ. 1.60 లక్షల కోట్ల వ్యయం చేయనున్నట్లు అంచనా వేశారు. ఈ పెట్టుబడులు రవాణా, కనెక్టివిటీ, లాజిస్టిక్స్ సామర్థ్యం, ఆర్థిక వృద్ధికి కీలకంగా మారనున్నాయి.

ఈ ఆమోదాల్లో ముఖ్యమైన భాగం మొబిలిటీ, కనెక్టివిటీ మెరుగుదలపై కేంద్రీకృతమైంది. ముఖ్యంగా అస్సాంలో నిర్మించనున్న దేశంలోనే తొలి నీటి అడుగున ట్విన్ ట్యూబ్ రోడ్-కమ్-రైల్ టన్నెల్ ప్రాజెక్ట్ విశేష ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. బ్రహ్మపుత్ర నది కింద నిర్మించనున్న ఈ సొరంగం ద్వారా అస్సాం, అరుణాచల్ ప్రదేశ్, నాగాలాండ్‌తో పాటు ఇతర ఈశాన్య రాష్ట్రాలకు కనెక్టివిటీ గణనీయంగా మెరుగవుతుందని కేంద్ర ప్రభుత్వం భావిస్తోంది.

ఈ ప్రాజెక్టులో భాగంగా గోహ్‌పూర్ నుంచి నుమాలిఘర్ వరకు నాలుగు లేన్ల యాక్సెస్-కంట్రోల్డ్ గ్రీన్‌ఫీల్డ్ కారిడార్ నిర్మించనున్నారు. దాదాపు రూ. 18,662 కోట్ల వ్యయంతో చేపట్టే ఈ ప్రాజెక్టుకు ఆర్థిక వ్యవహారాల క్యాబినెట్ కమిటీ (Cabinet Committee on Economic Affairs) ఆమోదం తెలిపింది. ఇది సరుకు రవాణా సామర్థ్యాన్ని పెంచడంతో పాటు లాజిస్టిక్స్ ఖర్చులను తగ్గించి ఈశాన్య ప్రాంతాల్లో సామాజిక-ఆర్థిక అభివృద్ధికి దోహదం చేయనుంది.

పట్టణాభివృద్ధి దిశగా కూడా ప్రభుత్వం కీలక అడుగు వేసింది. రూ. 1 లక్ష కోట్ల కేంద్ర సహాయంతో అర్బన్ ఛాలెంజ్ ఫండ్ (UCF) ను ప్రారంభించేందుకు మంత్రివర్గం గ్రీన్ సిగ్నల్ ఇచ్చింది. ఈ ఫండ్ కింద ప్రాజెక్ట్ వ్యయంలో 25 శాతం కేంద్ర సహాయం అందించనుండగా.. కనీసం 50 శాతం నిధులను మార్కెట్ నుంచి సమీకరించాల్సి ఉంటుంది. ప్రైవేట్ భాగస్వామ్యం, మార్కెట్ ఫైనాన్స్, పౌర కేంద్రీకృత సంస్కరణల ద్వారా నాణ్యమైన పట్టణ మౌలిక వసతులను అభివృద్ధి చేయడమే దీని లక్ష్యం. ఈ ఫండ్ 2025-26 నుంచి 2030-31 ఆర్థిక సంవత్సరాల వరకు అమలులో ఉండగా, ప్రాజెక్టుల అమలు గడువు 2033-34 వరకు కొనసాగనుంది.

రైల్వే రంగానికి కూడా గణనీయమైన మద్దతు లభించింది. రైల్వే మంత్రిత్వ శాఖకు చెందిన మూడు కీలక ప్రాజెక్టులకు సుమారు రూ. 18,509 కోట్ల వ్యయంతో మంత్రివర్గం ఆమోదం తెలిపింది. కాసారా-మన్మాడ్, ఢిల్లీ-అంబాల, బల్లారి-హోసాపేట మార్గాల్లో మూడవ, నాల్గవ లైన్ల నిర్మాణం ఈ ప్రాజెక్టుల్లో భాగం. ఇవన్నీ PM Gati Shakti National Master Plan కింద ప్రణాళిక చేయబడ్డాయి. ఈ పనుల వల్ల సంవత్సరానికి అదనంగా 96 మిలియన్ టన్నుల సరుకు రవాణా సామర్థ్యం పెరుగుతుందని ప్రభుత్వం తెలిపింది.

అదనంగా, మహారాష్ట్ర, తెలంగాణ, గుజరాత్ రాష్ట్రాల్లో రూ. 11 వేల కోట్లకు పైగా విలువైన రోడ్డు ప్రాజెక్టులకు ఆమోదం లభించింది. అదే సమయంలో స్టార్టప్ వ్యవస్థను బలోపేతం చేయడానికి రూ. 10 వేల కోట్ల నిధుల నిధి (Fund of Funds)ను కూడా కేబినెట్ ఆమోదించింది. ఇది డీప్‌టెక్, టెక్-ఆధారిత తయారీ, ప్రారంభ-వృద్ధి దశలో ఉన్న సంస్థలకు మద్దతు ఇస్తుంది. ఈ పథకం Startup India చొరవలో రెండవ దశగా అమలులోకి రానుంది.

క్లుప్తంగా చెప్పాలంటే ఈ నిర్ణయాలు దేశ మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధికి కొత్త ఊపునిస్తూ.. ఆర్థిక వృద్ధి, ఉపాధి సృష్టి, ప్రాంతీయ సమతుల్య అభివృద్ధికి బలమైన పునాది వేస్తాయని విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.