అప్పులు తెచ్చి స్టాక్ మార్కెట్లో డబ్బులు పెట్టకండి..1991 నుంచి 2026 వరకు షేర్ మార్కెట్ గుణపాఠాలు ఓ సారి వినండి

1991 ఆర్థిక సంస్కరణల తదనంతరం భారత స్టాక్ మార్కెట్ అనేక సంచలనాత్మక ఒడిదుడుకులను, విజృంభణలను, పతనాలను చూసింది. విచక్షణారహితమైన పందాలు, బలహీనమైన పునాదులు మార్కెట్లను కుప్పకూల్చగా.. వృద్ధి, వివేకవంతమైన నిర్ణయాలు సంపద సృష్టికి దోహదపడ్డాయి. 1990ల ప్రారంభం నుండి 2026 వరకు భారత మార్కెట్ చూసిన ప్రధాన చక్రాలు, వాటి వెనుక ఉన్న ఆర్థిక పాఠాలపై సమగ్ర విశ్లేషణ:

1. హర్షద్ మెహతా కాలం (1991-92), రీప్లేస్‌మెంట్ కాస్ట్' సిద్ధాంతం & బ్యాంకింగ్ నిధుల దుర్వినియోగం:
లైసెన్స్ రాజ్ ముగింపు వాతావరణంతో పాటు ఇంటర్‌బ్యాంక్ సెక్యూరిటీస్ మార్కెట్ నుండి హర్షద్ మెహతా అక్రమంగా మళ్లించిన నిధులు మార్కెట్లకు భారీ ఊపునిచ్చాయి. కేవలం 15 నెలల్లో సెన్సెక్స్ 1,000 నుండి 4,500 పాయింట్లకు పెరిగింది. ఎసిసి (ACC) షేరు ధర ₹200 నుండి రూ. 9,000కు చేరింది. అధిక వ్యాల్యుయేషన్లను సమర్థించుకోవడానికి మెహతా 'రీప్లేస్‌మెంట్-కాస్ట్ థియరీ'ని ఉపయోగించారు. అయితే 1992 ఏప్రిల్ 23న స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (SBI)లో రూ. 500 కోట్ల అక్రమాలు వెలుగులోకి రావడంతో బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థ నుండి స్టాక్ మార్కెట్‌కు నిధుల మళ్లింపు నిలిచిపోయింది. దీనితో సెన్సెక్స్ ఆగస్టు నాటికి సగానికి పైగా కుప్పకూలింది.

2. డాట్-కామ్ (Dot-Com) బుడగ & కేతన్ పరేఖ్ కుంభకోణం (2000-01):
ఇంటర్నెట్ విప్లవం ఆధారంగా ఐటీ, కమ్యూనికేషన్స్, ఎంటర్‌టైన్‌మెంట్ (ICE) స్టాక్‌లు ఆకాశాన్నంటాయి. కంపెనీల ఆదాయంతో సంబంధం లేకుండా 'ఐబాల్స్' సిద్ధాంతం (ప్రజల దృష్టి ఎక్కడ ఉంటే అక్కడ డబ్బు) ప్రాతిపదికగా మార్కెట్ నడిచింది. కేతన్ పరేఖ్ మాధవపుర మర్కంటైల్ కో-ఆపరేటివ్ బ్యాంక్ నిధులు, బద్లా వ్యవస్థను ఉపయోగించి 'K-10' స్టాక్‌లను విపరీతంగా పెంచారు. 2000 మార్చిలో నాస్‌డాక్ (Nasdaq) పతనం, 2001లో కలకత్తా బ్రోకర్ల చెల్లింపుల సంక్షోభం, కేతన్ పరేఖ్ అరెస్టుతో మార్కెట్ పడిపోయింది. విప్రో, ఇన్ఫోసిస్ వంటి నాణ్యమైన ఐటీ షేర్లు కూడా 70% నుండి 80% వరకు క్షీణించాయి.

3. గ్లోబల్ కమోడిటీ విజృంభణ, 2008 ప్రపంచ ఆర్థిక సంక్షోభం:
1994-2003 మధ్య పదేళ్ల ధరల స్తబ్దత తర్వాత ఆకర్షణీయమైన వ్యాల్యుయేషన్లు, విద్యుత్ రంగంలో ప్రైవేట్ పెట్టుబడులు, ప్రపంచ కమోడిటీ ధరల పెరుగుదల వల్ల 2003-07 మధ్య మార్కెట్లు బలమైన వృద్ధిని నమోదు చేశాయి. అయితే, అమెరికాలోని సబ్‌ప్రైమ్ రుణ సంక్షోభం పర్యవసానంగా 2008లో ప్రపంచ ఆర్థిక సంక్షోభం తలెత్తి, ప్రపంచవ్యాప్తంగా బ్యాంకింగ్ మరియు మార్కెట్ వ్యవస్థలు తీవ్రంగా దెబ్బతిన్నాయి.

Also Read

ఈ స్టాక్స్ మీద కన్నేసి ఉంచండి.. మండే స్టాక్ మార్కెట్ తెరుచుకోగానే ఈ కంపెనీల షేర్లలో గట్టి కదలికలు..

4. స్థూల ఆర్థిక సంస్కరణల ర్యాలీ, 2018 ద్రవ్య లభ్యత సంక్షోభం:
2013-17 కాలంలో బాండ్ ఈల్డ్స్, చమురు ధరలు పడిపోవడం, 2014 రాజకీయ స్థిరత్వం, మ్యూచువల్ ఫండ్లలోకి రిటైల్ పెట్టుబడులు (SIPలు) పెరగడంతో మిడ్, స్మాల్-క్యాప్ స్టాక్స్ భారీగా లాభపడ్డాయి. అయితే కంపెనీల లాభాలు వ్యాల్యుయేషన్లకు అనుగుణంగా పెరగకపోవడం, డిమోనిటైజేషన్, జీఎస్‌టీ ప్రభావం, ఎన్‌బీఎఫ్‌సీ రంగాన్ని కుదిపేసిన IL&FS సంక్షోభం కారణంగా ద్రవ్య లభ్యత తగ్గింది. దీనితో ఆదాయ మద్దతు లేని చిన్న, మధ్య తరహా కంపెనీల షేర్లు కుప్పకూలాయి.

5. కోవిడ్ అనంతర ర్యాలీ, 2025-26 మార్కెట్ దిద్దుబాటు:
కోవిడ్ తదనంతరం ప్రపంచవ్యాప్త ద్రవ్య లభ్యత, తక్కువ వడ్డీ రేట్లు, డిజిటలైజేషన్, రిటైల్ ఇన్వెస్టర్ల నిరంతర భాగస్వామ్యం వల్ల మార్కెట్లు భారీగా పుంజుకున్నాయి. కానీ పెరిగిన ప్రపంచ వడ్డీ రేట్లు, AI ట్రేడింగ్ ప్రభావం, విదేశీ సంస్థాగత పెట్టుబడిదారుల (FII) భారీ అమ్మకాల వల్ల 2025-26లో మార్కెట్ దిద్దుబాటుకు గురైంది. పూర్వకాలంతో పోలిస్తే రిటైల్ పెట్టుబడిదారులు SIPలను నిలిపివేయకుండా స్థిరంగా ఉండటంతో భయాందోళనల అమ్మకాలు తగ్గి, మార్కెట్ దిద్దుబాటు తీవ్రత అదుపులోనే ఉంది.

పెట్టుబడిదారులకు నిపుణుల కీలక సూచనలు:

అప్పు తెచ్చి పెట్టుబడులు పెట్టవద్దు: సొంత నిధులతో పెట్టుబడి పెట్టేవారు 30% మార్కెట్ పతనాన్ని తట్టుకోగలరు, కానీ అప్పుగా తెచ్చిన డబ్బుతో ట్రేడింగ్ చేసేవారు తీవ్ర నష్టాలకు గురవుతారు.
పుకార్లను కాకుండా పునాదులను నమ్మండి: కేవలం హవా లేదా కథనాల ఆధారంగా ఎంత ధరైనా చెల్లించి స్టాక్స్ కొనడం నష్టాలకు దారితీస్తుంది. కంపెనీ బ్యాలెన్స్ షీట్, ద్రవ్య లభ్యత, నికర ఆదాయమే వ్యాల్యుయేషన్లకు పునాది.
ఆస్తి కేటాయింపు (Asset Allocation): స్టాక్స్, బంగారం, రియల్ ఎస్టేట్ మరియు స్థిర ఆదాయ సాధనాల (Fixed Income) మధ్య సమతుల్యత పాటించడం వల్ల నష్ట భయం (Risk) తగ్గుతుంది.
మార్కెట్‌లో నిలదొక్కుకోవడమే ముఖ్యం: మార్కెట్ సెంటిమెంట్లు ఉత్సాహం, నిరాశల మధ్య మారుతుంటాయి. మార్కెట్ టైమింగ్ కంటే సుదీర్ఘకాలం పెట్టుబడుల్లో నిలకడగా ఉండటమే (Time in the market) విజయవంతమైన మార్గం.

డిస్క్లైమర్: ఈ వెబ్‌సైట్‌లోని అభిప్రాయాలు, సూచనలు పూర్తిగా వ్యక్తిగత విశ్లేషకులు లేదా ఇతర సంస్థలవి మాత్రమే. ఇవి Goodreturns.in లేదా Greynium Information Technologies Private Limited అధికారిక అభిప్రాయాలు కాదని గమనించగలరు.మేము ఈ విషయం యొక్క ఖచ్చితత్వం, సమగ్రత లేదా విశ్వసనీయతపై ఎటువంటి హామీ ఇవ్వడం కాని, అనుమతించడం కాని బాధ్యత వహించడం జరగదు. మేము ఎలాంటి పెట్టుబడి సలహా ఇవ్వము. అలాగే ఎటువంటి సెక్యూరిటీ కొనుగోలు లేదా అమ్మకాలు ప్రోత్సహించము. ఈ వెబ్‌సైట్‌లోని కథనం పూర్తిగా సమాచారం, విద్యా ప్రయోజనాల కోసమే అందించబడుతుంది. మీరు ఏదైనా పెట్టుబడి నిర్ణయం తీసుకునే ముందు, లైసెన్స్ పొందిన ఆర్థిక సలహాదారుల సహాయం తీసుకోండి. ఈ కథనాన్ని కేవలం సమాచారంగా మాత్రమే పరిగణించండి.